بازار خودروهای برقی در ایران هنوز در مراحل ابتدایی رشد خود قرار دارد، اما ورود برندهای لوکس اروپایی نظیر مرسدس بنز و بامو، تصویری متفاوت از آینده حملونقل را رقم زده است. دو مدل شاخص در این میان، مرسدس بنز EQB 260 عرضهشده توسط راسا موتور و بامو iX3 محصول پرشیا خودرو هستند؛ دو کراساوور تمامبرقی که هر دو از میراث باشکوه خودروسازی آلمان بهره میبرند، اما فلسفه و هویت کاملاً متفاوتی را دنبال میکنند. EQB با رویکردی خانوادگی و آرام، تمرکز خود را بر کیفیت ساخت، راحتی سرنشینان و حس لوکس بودن قرار داده، در حالی که iX3 به عنوان نسخه الکتریکی X3، با تأکید بر پویایی رانندگی و اصالت اسپرت بامو معرفی شده است. این دو خودرو اکنون در بازار ایران، دو مسیر متفاوت را برای تجربه رانندگی برقی ترسیم میکنند.
جایگاه در بازار ایران
در شرایطی که زیرساختهای شارژ عمومی در کشور هنوز در حال توسعه است، واردکنندگان داخلی تلاش کردهاند با ارائه خدمات اختصاصی، اعتماد مشتریان به خودروهای برقی را جلب کنند. راسا موتور با عرضه EQB و EQE و پرشیا خودرو با iX3، عملاً بازار لوکسهای برقی را شکل دادهاند. EQB در جایگاه یک شاسیبلند جمعوجور خانوادگی قرار میگیرد؛ خودرویی که فضای جادار، کابین باکیفیت و مصرف انرژی بهینه را ترکیب کرده است. در مقابل، iX3 بیشتر مناسب کسانی است که میخواهند از یک کراساوور برقی، همان حس رانندگی پویا و اسپرت محصولات سنتی بامو را تجربه کنند.
طراحی ظاهری EQB – آیندهنگر و مینیمال
مرسدس بنز EQB با زبان طراحی خاص خانواده EQ، تصویری از آینده را به نمایش میگذارد. جلوپنجره بستهشده با زمینه مشکی براق و نشان سهپر درخشان در مرکز، هویتی تمامبرقی و مدرن ایجاد کرده است. چراغهای LED باریک در دو طرف و نوار روشنایی سرتاسری میان آنها، جلوهای هوشمند و پیشرفته به خودرو دادهاند. در نمای جانبی، خطوط ساده و حجمپردازی متعادل بدنه، حس استحکام را در کنار لوکس بودن منتقل میکنند. طراحی نیمهجعبهای EQB علاوه بر افزایش فضای داخلی، ظاهر خانوادگی و کاربردیتری به خودرو بخشیده است. در عقب نیز چراغهای پیوسته و سپر حجیم، تکمیلکننده طراحی مدرن آن هستند.
EQB در مقایسه با سایر کراساوورهای برقی، بیشتر بر هماهنگی خطوط، سادگی و کیفیت جزئیات تأکید دارد تا جلوه تهاجمی. نتیجه، خودرویی است که بیشتر از آنکه جلب توجه کند، حس آرامش و اعتماد را منتقل میسازد.
طراحی ظاهری iX3 – اصالت اسپرت در کالبد برقی
در سوی دیگر میدان، بامو iX3 به عنوان نسخه برقی X3، اصالت طراحی باواریایی را حفظ کرده است. جلوپنجره دو قلو با قاب آبیرنگ مخصوص خودروهای برقی BMW، امضای برند را نگه میدارد، هرچند در عمل بسته شده است تا آیرودینامیک بهتری فراهم شود. بدنه پر از خطوط تیز و حجمی عضلانی است؛ گلگیرهای برجسته، رکابهای اسپرت و سقف کمی شیبدار در عقب، همه نشاندهنده روح پویا و اسپرت iX3 هستند. چراغهای LED تطبیقی جلو و عقب با طراحی کریستالی، ترکیبی از تکنولوژی و ظرافت را ارائه میدهند. به طور کلی، طراحی iX3 بر خلاف EQB از بیان قدرت و پویایی الهام گرفته است. در حالی که EQB آرام و لوکس جلوه میکند، iX3 با خطوط تیزتر و فرم عضلانی، هیجان رانندگی را حتی پیش از روشن کردن خودرو یادآور میشود.
ابعاد و تناسبات بدنه
از نظر ابعاد، EQB با طول ۴۴۶۳ میلیمتر، عرض ۱۸۳۴ میلیمتر و ارتفاع ۱۶۲۰ میلیمتر، در دسته کراساوورهای جمعوجور قرار میگیرد. این اندازه باعث شده فضای داخلی آن برای خانوادهها ایدهآل باشد و مانورپذیری بالایی در مسیرهای شهری داشته باشد.
در مقابل، iX3 با طول ۴۷۴۶ میلیمتر و عرض ۱۸۹۱ میلیمتر، خودرویی بزرگتر و با ظاهری باصلابتتر است. فاصله محوری آن حدود ۲۸۶۴ میلیمتر بوده که پایداری بالا در جاده را تضمین میکند. اگرچه ابعاد بزرگتر ممکن است در ترافیک شهری کمی چالشبرانگیزتر باشد، اما در جادههای باز، iX3 تسلط بیشتری را به راننده میدهد.
در جمعبندی بخش طراحی، میتوان گفت مرسدس بنز EQB با چهرهای نرم، خطوط ساده و المانهای لوکس، مناسب کسانی است که آرامش، هماهنگی و سادگی مدرن را ترجیح میدهند. از سوی دیگر، بامو iX3 با جلوهای اسپرت، پویا و پرانرژی، بیشتر برای خریدارانی ساخته شده که به دنبال حس قدرت و اصالت رانندگی هستند. به زبان ساده، EQB تجلی “لوکس و آرام”، و iX3 نماد “اسپرت و پویا” در دنیای خودروهای برقی هستند.
مشخصات فنی و قوای محرکه
در دنیای خودروهای الکتریکی، قدرت، برد و بازدهی انرژی تعیینکنندهترین شاخصهای فنی هستند. در این زمینه، مرسدس بنز EQB 260 و بامو iX3 دو مسیر متفاوت را انتخاب کردهاند. مرسدس EQB 260 از یک موتور الکتریکی با توان 188 اسب بخار (140 کیلووات) و گشتاور 385 نیوتنمتر بهره میبرد که نیروی خود را به محور جلو منتقل میکند. این نسخه تکموتوره، تعادل خوبی میان عملکرد و مصرف انرژی ایجاد کرده است. شتاب صفر تا صد کیلومتر بر ساعت EQB حدود 8.9 ثانیه است و حداکثر سرعت آن بهصورت الکترونیکی روی 160 کیلومتر بر ساعت محدود شده. باتری 70.5 کیلوواتساعتی لیتیومیونی این خودرو، با فناوری مدیریت حرارتی هوشمند، در حالت استاندارد حدود 440 کیلومتر برد ترکیبی (WLTP) ارائه میدهد.
در سمت مقابل، بامو iX3 با تمرکز بر قدرت و پویایی رانندگی، از یک موتور الکتریکی قویتر با 282 اسب بخار (210 کیلووات) و گشتاور 400 نیوتنمتر بهره میبرد که به محور عقب نیرو میدهد. این ترکیب، شتاب صفر تا صد را به 6.8 ثانیه کاهش داده و تجربه رانندگی اسپرتتری رقم میزند. باتری 80 کیلوواتساعتی iX3 نیز بردی حدود 460 کیلومتر (WLTP) دارد. از نظر توان شارژ، هر دو خودرو از شارژ سریع DC پشتیبانی میکنند. EQB میتواند با توان 100 کیلووات در مدت حدود 30 دقیقه تا 80 درصد شارژ شود، در حالی که iX3 با توان 150 کیلووات، همین مقدار شارژ را در 27 دقیقه انجام میدهد. این اعداد در واقع تفاوت فلسفه طراحی را نشان میدهند: EQB به کارایی پایدار تمرکز دارد، iX3 به عملکرد سریع و راندمان بالا.
دینامیک رانندگی و تجربه واقعی پشت فرمان
اگرچه هر دو خودرو در سکوت کامل حرکت میکنند، اما شخصیت رانندگیشان کاملاً متفاوت است.
مرسدس بنز EQB
مرسدس بنز EQB به سبک خاص مرسدس، آرام، نرم و بیتنش حرکت میکند. سیستم تعلیق آن بهصورت مستقل در هر چهار چرخ طراحی شده و عملکردی متعادل میان نرمی و پایداری دارد. وزن نسبتاً بالا (حدود 2 تُن) با توزیع هوشمند جرم باتری در کف خودرو کنترل شده و موجب پایداری عالی در پیچها میشود. فرمان برقی دقیق و سیستم کنترل لغزش الکتریکی نیز حس اطمینان را در مسیرهای لغزنده افزایش میدهد.
رانندگی EQB برای استفاده روزمره، مسیرهای شهری و حتی سفرهای بینشهری کوتاه بسیار دلپذیر است. خودرو در حالتهای رانندگی مختلف از جمله Comfort، Eco و Sport قابل تنظیم است، که تفاوتهای محسوسی در واکنش پدال گاز و میزان بازیابی انرژی ترمز ایجاد میکند. در حالت Comfort، همه چیز نرم و آرام است؛ در حالت Sport، شتابگیری پرانرژیتر و فرمان تیزتر میشود.
بامو iX3
در مقابل، بامو iX3 همانطور که انتظار میرود، تجربهای اسپرتتر ارائه میدهد. وزن خودرو نزدیک به EQB است، اما تنظیم سیستم تعلیق و فرمان دقیقتر، حس چابکی بیشتری به راننده میدهد. محور عقب محرک، توزیع وزن نزدیک به 50:50 و بازخورد عالی فرمان باعث شده رانندگی iX3 شبیه یک خودروی بنزینی بامو احساس شود.
در جادههای پرپیچ، iX3 اعتمادبهنفس بالایی دارد و پایداری آن به لطف سیستم کنترل گشتاور هوشمند بسیار چشمگیر است. ترمزهای باززاینده (regenerative braking) در هر دو خودرو وجود دارد، اما در iX3 واکنش آن قابل تنظیمتر است و به راننده اجازه میدهد بسته به سبک رانندگی، شدت بازتولید انرژی را تغییر دهد.
سیستمهای مدیریت انرژی و راندمان
در زمینه بهرهوری انرژی، هر دو برند از فناوریهای اختصاصی خود بهره میبرند. EQB از سامانه ECO Assist استفاده میکند که با تحلیل مسیر، وضعیت ترافیک و شیب جاده، بهترین حالت باززاینده را بهصورت خودکار انتخاب میکند. این ویژگی در رانندگی شهری بسیار کاربردی است و موجب صرفهجویی محسوس در مصرف انرژی میشود.
بامو iX3 نیز از فناوری Adaptive Recuperation استفاده میکند. این سیستم با استفاده از دادههای ناوبری و حسگرهای خودرو، شدت باززایی را هوشمندانه تنظیم میکند تا هم راندمان بالا برود و هم رانندگی طبیعیتر احساس شود. در نتیجه، iX3 در مسیرهای طولانی عملکرد انرژی بهتری نسبت به رقیب خود دارد.
از نظر عایقبندی صوتی، هر دو خودرو در سطحی عالی قرار دارند، اما EQB با بهرهگیری از شیشههای دولایه و صندلیهای نرمتر، فضای کابین ساکتتر و راحتتری فراهم میکند. در عوض، iX3 با تنظیمات اسپرتتر تعلیق و صدای مصنوعی موتور (IconicSounds Electric) حس هیجان بیشتری ایجاد میکند.
تجربه کاربری در مسیرهای شهری و خارج شهری
در شهر، EQB بهدلیل ابعاد جمعوجورتر، میدان دید عالی و فرمان سبک، رانندگی سادهتری دارد. سیستمهای کمکی مانند دوربین 360 درجه، ترمز خودکار شهری و کمکپارک فعال، ورود و خروج از فضاهای تنگ را راحتتر میکنند.
iX3 در جادههای بینشهری و اتوبانها میدرخشد. پایداری عالی در سرعتهای بالا، واکنش سریع پدال گاز و دقت سیستم تعلیق باعث میشود راننده احساس کند کنترل کامل خودرو را در اختیار دارد. مصرف انرژی آن نیز در سرعتهای ثابت پایینتر از EQB است.
در بخش فنی میتوان گفت:
EQB 260 برای رانندگان آرام، خانوادهمحور و کسانی که نرمی، سکوت و کیفیت سواری برایشان در اولویت است، انتخاب ایدهآلی است. iX3 برای افرادی طراحی شده که از رانندگی پویا، شتاب بیشتر و حس اسپرت لذت میبرند. هر دو خودرو از نظر فناوری باتری و مدیریت انرژی در سطح بالایی هستند، اما تفاوت فلسفی آنها دقیقاً همان چیزی است که جذابیت این مقایسه را دوچندان میکند.
طراحی داخلی و کیفیت کابین
در نگاه نخست، مرسدس بنز EQB فضایی لوکس، مدرن و در عین حال خانوادگی ارائه میدهد. چیدمان کابین بر پایه فلسفه مینیمالیستی مرسدس طراحی شده است. دو نمایشگر بزرگ ۱۰.۲۵ اینچی برای پشتآمپر دیجیتال و سیستم چندرسانهای MBUX در یک پنل شیشهای ادغام شدهاند و به کمک نورپردازی محیطی ۶۴ رنگ، حس حضور در یک فضاپیمای الکتریکی را تداعی میکنند.
مواد استفادهشده در داشبورد و رودریها شامل چرم مصنوعی باکیفیت، تزئینات آلومینیومی برسخورده و نوارهای نوری است. کیفیت مونتاژ و سکوت کابین در سطح بالایی قرار دارد. از نظر فضای سرنشینان، EQB با وجود ابعاد نسبتاً جمعوجور خود، بهصورت استاندارد ۵ نفره و بهصورت سفارشی ۷ نفره عرضه میشود — مزیتی کلیدی که آن را به یکی از معدود کراساوورهای برقی خانوادگی بازار ایران تبدیل میکند.
در مقابل، بامو iX3 همان طراحی آشنا و عملکردگرای کابینهای بامو را حفظ کرده است. نمایشگر ۱۲.۳ اینچی iDrive با منوی کلاسیک و کنترلکننده چرخشی مرکزی، تجربهای کاربرپسند ارائه میدهد. متریال بهکاررفته شامل چرم Vernasca، تزئینات کرومی و پلاستیک نرم است. صندلیها فرم اسپرتتری دارند و بدن را در پیچها بهتر نگه میدارند. برخلاف EQB، این خودرو فقط در نسخه پنجنفره تولید میشود.
فضای صندوق بار در iX3 برابر 510 لیتر و در EQB حدود 465 لیتر است که در صورت خواباندن صندلیهای ردیف دوم، تا بیش از 1600 لیتر افزایش مییابد. EQB به لطف طراحی جعبهایتر و سقف عمودیتر، فضای بار عملیتر و قابل استفادهتری دارد.
امکانات رفاهی و فناوریهای هوشمند
در بخش رفاه و فناوری، مرسدس بنز طبق معمول تمرکز بیشتری بر راحتی و دیجیتالیسازی دارد. سیستم تهویه مطبوع دومنطقهای با فیلتر HEPA برای تصفیه هوا، نورپردازی کابین با قابلیت همگامسازی با موسیقی، صندلیهای برقی با حافظه، گرمکن و تهویه، سقف پانورامای بزرگ، سیستم ورود و استارت بدون کلید، دوربین ۳۶۰ درجه، هدآپ دیسپلی (HUD) و شارژر بیسیم از جمله امکانات برجسته EQB هستند. سیستم صوتی Burmester با 10 بلندگو صدایی شفاف و باکیفیت تولید میکند.
در سوی دیگر، بامو iX3 با سیستم صوتی Harman Kardon، نمایشگر HUD با اطلاعات لحظهای رانندگی، سیستم ناوبری پیشرفته با نقشه سهبعدی و کنترل صوتی هوشمند، کابینی کاملاً دیجیتال و مدرن فراهم میکند. صندلیها با طراحی اسپرت، دارای تنظیم برقی و گرمکن هستند و تهویه مطبوع سهمنطقهای، تجربه سفرهای طولانی را راحتتر میکند.
هر دو خودرو از سیستمهای ارتباطی موبایل مانند Apple CarPlay و Android Auto پشتیبانی میکنند. اما MBUX مرسدس با دستورات صوتی طبیعیتر و گرافیک پیشرفتهتر، تجربه کاربری جذابتری ارائه میدهد. از نظر جزئیات لوکس، EQB بهویژه در نسخههای عرضهشده توسط راسا موتور، یک گام جلوتر از iX3 پرشیا خودرو قرار دارد.
ایمنی و سیستمهای کمکی راننده
هر دو کراساوور آلمانی، مطابق با بالاترین استانداردهای ایمنی اروپا طراحی شدهاند و از مجموعهای کامل از فناوریهای کمکی راننده برخوردارند. مرسدس بنز EQB به ۹ ایربگ، ترمز اضطراری خودکار (AEB)، سیستم حفظ و هشدار خروج از خط، کنترل تطبیقی سرعت (Distronic)، هشدار نقاط کور، سیستم پیشفعال Presafe، کروز کنترل هوشمند، تشخیص ترافیک متقاطع و ترمز خودکار هنگام پارک مجهز است. فناوری Drive Pilot سطح نیمهخودران مرسدس را ارائه میدهد که میتواند در ترافیکهای شهری، حرکت و توقف خودرو را بهصورت خودکار کنترل کند.
بامو iX3 نیز از ۶ کیسه هوا، ترمز خودکار شهری، رادار برخورد جلو و عقب، سیستم حفظ مسیر، دستیار پارک هوشمند، تشخیص علائم جاده، هشدار عابر پیاده و کنترل پایداری دینامیکی برخوردار است. سیستم Driving Assistant Professional بامو عملکردی مشابه Drive Pilot مرسدس دارد، با این تفاوت که تمرکز بیشتری بر کنترل فعال فرمان و فاصله ایمن در بزرگراهها دارد. در ارزیابیهای ایمنی Euro NCAP، هر دو مدل موفق به کسب ۵ ستاره ایمنی کامل شدهاند که نشان از اطمینان بالای ساختاری و عملکرد سامانههای کمکی دارد.
تجربه رانندگی روزمره و کاربرد خانوادگی
در زندگی روزمره، تفاوت شخصیت دو خودرو آشکارتر میشود.
EQB با نشستن بلندتر، دید محیطی وسیعتر و فرمان نرمتر، گزینهای بینقص برای رانندگی در شهرهای پرترافیک است. سیستم تعلیق تطبیقی Comfort ناهمواریها را به نرمی جذب میکند و سکوت مطلق کابین، رانندگی را برای خانوادهها دلپذیر میسازد. افزون بر این، امکان سفارش صندلیهای ردیف سوم، آن را به گزینهای مناسب برای خانوادههای پرجمعیت یا سفرهای بینشهری تبدیل میکند.
در مقابل، iX3 با فرمانپذیری تیزتر و چسبندگی بهتر در پیچها، برای کسانی که از رانندگی پویا لذت میبرند انتخاب جذابتری است. محور عقب محرک، توزیع وزن دقیق و پاسخ سریع پدال گاز حس کلاسیک «Ultimate Driving Machine» بامو را حفظ کرده است، حتی در قالب یک خودروی تمامبرقی.
جمعبندی
در نهایت، هر دو کراساوور آلمانی نمایانگر دو فلسفه متفاوت از الکتریکیسازی هستند:
مرسدس بنز EQB با تمرکز بر آرامش، لوکسگرایی، فناوریهای هوشمند و کاربرد خانوادگی.
بامو iX3 با محوریت لذت رانندگی، پویایی و شخصیت اسپرت.
اگر خریدار به دنبال یک خودروی خانوادگی ساکت، راحت و مجهز برای رانندگی شهری یا سفرهای خانوادگی است، EQB انتخاب منطقیتر و آیندهنگرانهتر است. طراحی هفتنفره، کابین لوکس و نرمافزار هوشمند MBUX آن را در جایگاهی ویژه قرار میدهد. اما اگر فردی هستید که رانندگی را یک تجربه شخصی و هیجانانگیز میدانید، و بیشتر مسیرهای شما جادهای یا بینشهری است، بامو iX3 با شتاب بالاتر، محور عقب محرک و حس اسپرتتر، انتخابی لذتبخشتر خواهد بود. انتخاب میان این دو آلمانی الکتریکی به سبک زندگی و اولویتهای شما بستگی دارد — اما در هر دو حالت، با محصولاتی طرف هستیم که نهتنها آینده خودروهای برقی در ایران را به نمایش میگذارند، بلکه نشان میدهند لوکسگرایی و پایداری زیستمحیطی میتوانند در کنار هم معنا پیدا کنند.
سوالات متداول
۱_ تفاوت اصلی مرسدس EQB و بامو iX3 در چیست؟
EQB تمرکز بیشتری بر لوکسگرایی، آرامش و امکانات خانوادگی دارد، در حالی که iX3 با محوریت رانندگی اسپرت و پویایی طراحی شده است.
۲_ کدام مدل برد بیشتری دارد؟
بر اساس استاندارد WLTP، بامو iX3 با حدود ۴۶۰ کیلومتر برد کمی بهتر از EQB با ۴۴۰ کیلومتر است، هرچند تفاوت چندان محسوس نیست.
۳_ آیا مرسدس EQB گزینه بهتری برای خانوادهها است؟
بله، EQB با چیدمان ۵ یا ۷ نفره، کابین بزرگتر و سواری نرمتر برای خانوادههای پرجمعیت و سفرهای شهری انتخاب مناسبتری است.
۴_ کدام خودرو عملکرد اسپرتتری دارد؟
بیتردید بامو iX3؛ با موتور قویتر، محور عقب محرک و فرمانپذیری دقیقتر، تجربهای چابکتر و هیجانانگیزتر ارائه میدهد.
۵_ از نظر شارژ و نگهداری، کدام خودرو بهصرفهتر است؟
هر دو عملکرد مشابهی دارند، اما EQB با مدیریت هوشمند مصرف انرژی و شارژ سریع ۳۰ دقیقهای برای استفاده روزمره شهری کمی اقتصادیتر عمل میکند.
